Блогот на Јован :: ^blogzen

Во тек е конференцијата е-Општество.мк. Наскоро повеќе на таа тема, а сега еден линк кон дефиниции на неколку клични концепти за е-општество (делумно преземено од Википедија, англиски).

Ги прочитав истражувањата на Стратеџик нарачани од USAID за состојбата на интернет корисници во Р.М. во тек на Март и Април 2006. Има неколку интересни резултати кои ќе ги коментирам откога културно ќе почекам домаќините и колегите да ги објават официјалните резултати јавно на интернет. Најверојатно утре.

Но една бројка која би ја спомнал е… 27% од луѓето во Македонија користат интернет. Наспроти 4,9% пред 4 години. Импозантен скок. Доколку го примениме (грубо бидејќи го немам статистичкиот фајл) моделот на ЕУРОСТАТ (постари тинејџери до возрасни, барем еднаш на 3 месеци) доаѓаме до бројката од 18% или раст од 4% за една година (што е прилично органски но сепак стабилен раст). Би сакал да ставам еден голем дисклејмер дека се работи за прилично оквирни и груби пресметки.

Исто така многу ми беше забавно по 1 година лути дебати за квалитетот на истражувањето на Државниот завод за статистика за 2005 година се покажа дека е комплетно базирано според ЕУРОСТАТ (најверојатно некој (не)намерно не го причитал доволно добро). Според него пред 1 година интернет пенетрацијата според ЕУРОСТАТ била на ниво на 14% (треба само малку математика), или севкупно на ниво од 20%.

Хммм… значи прилично стабилен органски раст според ЕУРОСТАТ од 14 на 18% за една година, и прилично голем скок (т.е. од 20 на 27 индексни поени) за севкупниот број на корисници… Ајде малку да навлеземе во проблематиката. Има две можности кај се кријат тие 7 проценти помеѓу севкипниот збир и оној според ЕУРОСТАТ методологијата:

• Користат интернет помалку од еднаш на три месеци
• Се наоѓаат вон целните возрасни групи според ЕУРОСТАТ

Многу мал број од интернет корисниците користат интернет помалку од еднаш месечно (под 5% од вкупниот број на корисници). Значи докажавме каде може да снема само мал дел од значителната разлика. Но одговорот лежи во спецификата на таргет групата на ЕУРОСТАТ - тие не ја опфаќаат (чудно) групата на основци и средношколци од пониските години.

Значи, најголемиот раст на број на корисници најверојатно лежи токму во оваа популација (што искрено ме радува). А на кој начин кога процентот на домашни корисници е само половина од целокупниот број? MKConnects, компјутери во школите + бесплатен интернет. Извонреден проект кој на прилично опиплив начин ја врати „инвестицијата“ (која да бидам искрен се сведе на бркање на Тајванците и градење на искрено партнерство со САД).

Voila… 1/3 македонци се интернет корисници во 2006!

Утре малку поголем осврт на понудите на провајдерите, интересот за е-бизнис, е-комерција, е-влада и уште неколку забавни детали.

Благодарение на овие обиди на повеќе странски институции, една од примарните одредби за постигнување на 25-30% пенетрација до 2007 е веќе практично остварена. Но функционално останува уште многу многу работа.

Пред четири години одев во локалната канцеларија на Министерството за правда да проверам присуство на избирачки список. Гледам сега оди он-лајн. Веќе го проверив и функционира одлично. Она што ми се допадна беше javascript-ата која автоматски латиничните букви ги конвертира „во лет“ во кирилични. Одлична идеја која планирам да ја искористам во иднина :). Во секој случај иницијатива на Министерстовото за правда која вреди да се поддржи. Имам неколку предлози за идни надграбди: Со воведувањето на единствен цертификат на граѓаните преку лични карти и/или платежни картички со чип ќе може да се  замислат следниве апликации:

• Онлајн потпишување на иницијативи за референдуми, кандидатури со поддршка од граѓаните
• Далечинско гласање
• Далечинско уредување на гласачкото право
• Гласање на граѓаните кои времено се во странство

Но она што технологијата не може да направи, а во случајов може за жал и да поттикне, е културата на групно гласање, купување на гласови и слично.

Штета, е-Гласањето е хит тема, баш пред некој ден читав на сајтот на општината Тарту од Естонија дека успешно поминал тестот за идното гласање за локалните избори од дома. Но по се изгледа, за нас, ова е само утопија.

Првата оддалечена општинска административна и бесплатна интернет точка е отворена во населба Горно Оризари, Велешко. Бев присутен на настанот, официјалниот извештај и неколку фотографии кои успеав да ги направам се достапни на следниов линк.

Присуствував на настанот, посетеноста беше огромна, како и радоста на децата. Имаше и пригоден пречек со играорци (местото е прилично големо, и претежно бошњачко). Безжичниот линк кој ја поврзува канцеларијата и овозможува пристап кон мрежата на општината, интернет пристапот и телефонски локал преку VoIP е во сопственост на општината, инфраструктура која во иднина ќе понуди додатни можности за приклучување на други места но и понапредни безжични апликации.

Но исто така би извадил неколку интересни изјави (слободен но точен пренос):

• Норимаса Шимомура (заменик постојан претставник на УНДП - Македонија): „Стратешкото партнерство на корпорацијата Мајкрософт и Владата на Република Македонија (1, 2), како и договорот помеѓу Мајкрософт и УНДП-Македонија претставува најдобар пример за успешно Приватно-јавно партнерство, со реален бенефит за граѓаните. Оваа точка во Горно Оризари немаше да биде реалност доколку ова партнерство не постоеше“
• Јани Макрадули (Претседател на КИТ): „При дизајнот на стратегијата бевме претпазливи и настапивме со проекција за барем 20% употреба на интернетот. Денес овој процент според повеќе референтни институции е веќе реалност“ и „Најуспешните проекти во последните неколку години во Македонија се дефинитивно децентрализацијата и воведувањето на ИКТ, кои како процеси се длабоко преплетени“
• Аце Коцевски (Градоначалник на Велес): „Во наредниот период ќе се потрудиме да ги поврземе и другите населени места и со тоа да ги поедноставиме административните потреби на нашите граѓани со помош на ИКТ“

Линкови: 1, 2 (додатни фотографии)

The Ministry of Finance adopted and published the last three bylaws required to finalise the legal basis for qualified Certificate Service Provides (certification authority) to start providing digital certificates in Macedonia.

This is a significant development for Macedonia. Having the completed legislation and the practice of issuing digital certificates is one of the EU requirements. This also opens new opportunities for e-Government and e-Commerce developments in Macedonia.

A digital certificate allows the holder to prove their identity or right to access information or services on the Internet. They are issued by an authorized certification authority and include the name the holder, dates of validity, and an encryption key that can be used to verify the digital signature, and the name of the company that provided the certificate.

Click on the relevant link to download the bylaws as published by the Ministry of Finance in the Official Gazette of the Republic of Macedonia (no.36/06):

Rulebook on Lowest Insurance Amount of the Certificate Service Provider

Rulebook on Required Expert Knowledge, Experience and Skills of the Employees within the Certificate Service Provider and Certificate Service Provider who issues qualified certificates

Rulebook on Required Equipment and System for Keeping Certificates and Qualified Certificates

(Извор: ИМПАКТ/USAID)

Светскиот економски форум вчера ги објави новите ранг-листи за нивниот „Network readiness index”. Интересно за оваа година е што повторно САД се наоѓа на првото место, за разлика од минатите кога доминираа азиските и нордиските земји. Рангирањето е дел од студијата „Global Information Technology Report 2005-2006“. (Executive Summary - PDF)

SEEREN2 има за цел да создаде сегмент на GÉANT во Југо-источна Европа кој е финансиран од EU.

SEEREN2 intends to make leading-edge technologies and services available to the entire Research and Education communities and all scientific sectors without discrimination between users and sites in southeast Europe in an attempt to further ease the ‘digital divide’ that still separates most of the SE European countries from the rest of the continent. The central element of this infrastructure is the SE European R&E backbone network that extends, through the participating NRENs, to the end-users in all participating countries. With respect to its predecessor (SEEREN), the infrastructure will be substantially enhanced in its performance but more significantly will add a new key item to its fundamental characteristic, the consolidation of the networking and Grid infrastructures, into an eInfrastructure for SE Europe, fully integrated with the pan-European efforts (GEANT2, EGEE, SEE-GRID etc).

The latter will be achieved with the support of services and tools empowering the end-user (researchers, professors, students, etc), responding to dynamic bandwidth requirements and guaranteed and seamless service quality. In this trajectory, SEEREN2 will continue to assist to the incubating and existing NRENs in SE Europe to fully establish themselves and to integrate with related European-wide organisations and initiatives (TERENA, CEENet, e-IRG, EUGridPMA, etc) and eventually become full members of the GEANT community by the end of the project. The ultimate goal is to consolidate the network and services into the pan-European eInfrastructure and the end-users into the European Research Area. This will promote the cooperation of scientific and educational communities of EU member states with the SE European countries and will provide a platform for dissemination and development of next generation Internet technologies in those states that are on course to join the EU.

Македонската академска мрежа МАРНЕТ е полноправен партнер во имплементацијата на SEEREN2 проектот. Со задоволство може да се констатира дека МАРНЕТ проактивно работи на припремите за приклучување кон GÉANT мрежата од следна генерација (големи брзини, IPv6).

Повеќе информации: Сајт на SEEREN. Првиот број на нивниот њузлетер (PDF, 360kb).

Поврзувањето на МАРНЕТ со системот на академски и истражувачки мрежи на ЕУ е една од основните одредници на Националната стратегија, која со помош од унијата веќе се спроведува.